Dé HSP? Die bestaat niet

Sinds het verschijnen van zijn boek spreekt Pieter Offermans van HSwerknemer.nl geregeld met mensen over ‘de hoogsensitieve werknemer’. Omdat het onderwerp nog betrekkelijk onbekend is, legt hij meestal eerst uit wat het betekent om hoogsensitief (HSP) te zijn. Maar: dé HSP bestaat niet, benadrukt hij.

Al eerder verscheen op STRESSED OUT een artikel over dat wetenschappelijk is komen vast te staan dat hoogsensitiviteit bestaat en dat het gewoon een eigenschap is, zoals bijvoorbeeld blauwe ogen dat ook zijn.

HSP zijn betekent:
–  dat je hersenen de binnenkomende informatie dieper verwerken
– dat je dieper en langer nadenkt voordat je overgaat tot actie (bedachtzaamheid)
– dat je daardoor eerder patronen kunt zien en op ideeën kunt komen die anderen in eerste instantie over het hoofd zien (creatief denken)
– dat je extra opmerkzaam bent en daardoor meestal goed in staat bent om in te schatten hoe anderen zich voelen (empathie)
– dat je een vergroot risico op overprikkeling hebt

Exact weten
Dit is wat ik na uitgebreid literatuuronderzoek en vele gesprekken heb kunnen vaststellen als veelvoorkomende kenmerken bij HSP’s. Toch merk ik dat veel mensen geen genoegen nemen met zo’n ‘summiere’ omschrijving. Ze willen exact weten wie dé HSP is, in welke beroepen hij of zij werkt, welke hobby’s en persoonlijke voorkeuren daarbij horen, noem maar op. En soms willen mensen horen waar dé HSP niet goed in is.

‘Een HSP is niet geschikt voor een salesfunctie, toch?’

Een voorbeeld. Na afloop van een lezing die ik gaf vroeg iemand: ‘Een HSP is niet geschikt om in een salesfunctie te werken, toch?’ ‘Hoezo?’, vroeg ik. ‘Nou’, zei de man, ‘als verkoper zit je altijd in de drukte. Daarnaast bestaat je baan uit veel bellen en nieuwe mensen ontmoeten. Je moet dus ook nog een vlotte babbel hebben. Dat lijkt me knap lastig als je sensitief en bedachtzaam bent.’ Tja. Ergens klonk zijn redenering logisch. Toch voelde ik dat er iets niet klopte. Zo’n twintig procent van de wereldbevolking heeft de hoogsensitieve eigenschap, wat neerkomt op minstens één miljard mensen. Die kunnen onmogelijk stuk voor stuk waardeloze verkopers zijn. ‘Weet je’, antwoordde ik uiteindelijk, ‘dé hoogsensitieve werknemer bestaat niet. Net zo min als je dé extravert en dé rechtshandige hebt.’

VERDER LEZEN: MOET JE JE BAAS VERTELLEN DAT JE HOOGSENSITIEF BENT?

Eén eigenschap
Hoogsensitiviteit is een eigenschap. Een heel belangrijke zelfs. Maar één eigenschap bepaalt niet wie je bent. Talloze factoren beïnvloeden je persoonlijkheid en gedrag. Bijvoorbeeld:

  • opvoeding
  • sekse
  • leeftijd
  • intelligentie
  • opleiding
  • sociaal milieu
  • genetische aanleg
  • introvert of extravert
  • de normen van het land en de tijd waarin je leeft

Al die factoren samen maken een persoon uniek. En dat betekent óók dat elke HSP anders met de gevolgen van hoogsensitiviteit omgaat.

Hoogsensitief zijn maakt je nog geen slechte verkoper

Laten we nog eens naar het voorbeeld van de verkoper kijken. Ik kan me voorstellen dat het voor een HSP razend vermoeiend is om urenlang tussen de rinkelende telefoons en druk pratende collega’s te zitten. Overprikkeling ligt dan op de loer. Maar een HSP kan andere eigenschappen hebben die dit risico verkleinen. Misschien ben je assertief en heb je (met een beetje geluk) met je leidinggevende afgesproken om wat vaker op een rustige plek te werken. Of je hebt op andere manieren grenzen gesteld, bijvoorbeeld door minder uren te werken. Zo blijft er meer tijd over voor rust en ontspanning.

Snel verkoopvak
Ook bedachtzaamheid hoeft geen probleem te zijn in het snelle verkoopvak. Ben je extravert en vind je het leuk om veel te babbelen, dan heb je mogelijk toch altijd een woordje klaar. Of je bent erg zorgvuldig en je hebt voor elke denkbare situatie een antwoord voorbereid. Als je over zulke eigenschappen beschikt en je weet bovendien je sterke aanleg voor empathie goed in te zetten, dan houdt niets je tegen om een succesvolle verkoper te zijn.

Als je beseft dat je hoogsensitief bent, kun je je kwetsbare kanten opvangen en kwaliteiten benutten

Daarom is het ook zo belangrijk dat HSP’s zich bewust worden van hun eigenschap. Pas als ze beseffen dat ze hoogsensitief zijn, kunnen ze de kwetsbare kanten opvangen en hun kwaliteiten benutten. Hetzelfde geldt voor leidinggevenden, hr-adviseurs en bedrijfsartsen. Als zij een beetje kennis van deze ene eigenschap hebben, kunnen ze twintig procent van het personeel beter inzetten. Bovendien zorgt begrip van collega’s voor betere samenwerking in teams. Helaas staat hoogsensitiviteit in de meeste organisaties nog niet op de agenda. Gek eigenlijk, als je bedenkt welke impact de eigenschap op de bedrijfsvoering en resultaten heeft. Want dé hoogsensitieve werknemer bestaat niet, maar hoogsensitieve werknemers des te meer.

Pieter Offermans is auteur, blogger en hoogsensitief werknemer. Pieter schrijft op zijn website en voor STRESSED OUT over hoogsensitiviteit en werk.

LEES OOK: WELK WERK PAST EIGENLIJK BIJ EEN HOOGSENSITIEF PERSOON?